الکساندر شوستاف : ساخت راهآهن چین ـ ایران شرایط اقتصادی آسیای مرکزی را دگرگون میکند
کارشناس سیاسی روس:
ساخت راهآهن چین-ایران شرایط اقتصادی آسیای مرکزی را دگرگون میکند
کارشناس سیاسی روسیه با اشاره به تمایل پکن و تهران برای ساخت راهآهن از طریق آسیای مرکزی گفت: اجرا شدن این طرح با داشتن منافع اقتصادی کلان شرایط منطقه را دگرگون میکند.
۹۵/۱۱/۱۱ :: ۱۳:۳۲
به گزارش خبرنگار خبرگزاری فارس در بیشکک، «الکساندر شوستاف» Александр Шустов کارشناس سیاسی روسی در مطلبی که در سایت «اوراسیا اکسپرت» به رشته تحریر درآورده به بررسی اهداف ساخت راهآهن «چین- ایران» و نتایج حاصله از این طرح پرداخت.
در این مطلب آمده است: پس از سفر «حسن روحانی» رئیس جمهور ایران به برخی کشورهای آسیای مرکزی مسئله ساخت راه آهن چین، قرقیزستان، تاجیکستان و ایران با استاندارهای اروپایی احیا شد.
اولین طرفی که موضوع ساخت این راهآهن را مطرح کرد تهران بود، پس از سفر روحانی، رسانههای ایرانی در مورد راهآهن قزاقستان، ترکمنستان، تاجیکستان، ایران این موضوع را مطرح کردند که برای موفقیت این پروژه از لحاظ جغرافیایی حضور قرقیزستان و ازبکستان ضروری است.
در ششم ژانویه «الماسبیک آتامبایف» رئیس جمهور قرقیزستان به چین سفر کرد و با «شی جین پینگ» رئیس جمهور چین موضوع ساخت راهآهن مذکور را مورد بحث قرار داد اما نه رسانههای پرمخاطب منطقه و نه سایتهای رسمی رؤسای جمهور این مطلب را انعکاس ندادند بلکه فقط از وجود پیشنهادها و طرحهایی برای بهبود روابط «بیشکک» و «پکن» خبر دادند.
فقط «علی نجفی» سفیر سابق ایران در قرقیزستان در ماه فوریه سال گذشته، گفت: ساخت راه آهن چین-ایران به زودی آغاز میشود و از قرقیزستان، تاجیکستان و برخی استانهای شمالی افغانستان عبور میکند.
طرح اصلی پروژه و روشهای ساخت راهآهن چین، قرقیزستان، تاجیکستان، افغانستان، ایران در دیدار وزرای حملونقل 5 کشور مذکور در سال 2010 تأیید و طول کلی مسیر این راه آهن 2 هزار کیلومتر تعیین شد و حتی ایران که تحت تحریمهای شدید اقتصادی قرار داشت، یک میلیون دلار برای حمایت از این پروژه اختصاص داد.
اما ناگهان «قالیبک سلطاناف» وزیر حملونقل سابق و مشاور کنونی رئیس جمهور قرقیزستان در ماه ژوئن سال 2012 با اشاره به برخی مسائل فنی اعلام کرد که بیشکک از ساخت راهآهن از طریق تاجیکستان و افغانستان حمایت نمیکند.
استانداردهای اروپایی
یکی از مسائل پیش رو در عملی کردن این پروژه تفاوت استانداردهای راهآهن در بین کشورها است، وجود سیستم راه آهن با استانداردهای روس در بین کشورهای شوروی سابق با عرض 1520 میلیمتر و استانداردهای اروپایی در کشورهای چین و ایران با عرض 1435 میلیمتر یکی از این تفاوتها است.
ساخت راه آهن با استانداردهای اروپایی به نفع پکن و تهران خواهد بود که نیازی به تجدید کل سیستم از جمله قطارها و واگنها ندارند اما این پروژه در کشورهای شوروی سابق نهتنها مسائل فنی بلکه سیاسی را به همراه دارد.
از لحاظ توسعه اقتصادی، چین با استفاده از بندرهای ایران در خلیج فارس دسترسی مستقیم به اروپا را به دست میآورد و این دسترسی علاوه بر تأثیرات اقتصادی نقش ژئوپلیتیکی و نظامی-استراتژیکی نیز دارد.
ساخت این راهآهن وابستگی پکن و تهران به مسیرهای دریایی اقیانوس هند که تحت نظارت آمریکا است را کاهش میدهد و همچنین تمام کشورهای حاضر در این پروژه با گسترش شبکه حملونقل خود به ایجاد اشتغالزایی در کشورشان کمک میکنند.
علاوه بر این قرقیزستان و تاجیکستان مسیر ارتباطی مناطق شمالی و جنوبی جدیدی را بدون استفاده از خاک ازبکستان به دست میآورند که در حال حاضر این طرح یکی از رویاها و آرزوهای بیشکک و دوشنبه است.
کارشناسان معتقدند: در مقیاس نظامی-استراتژی راهآهن جدید برای چین ابزار خوبی برای انتقال نظامیان به خاورمیانه است.
در نتیجه این راهآهن میتواند به دگرگونی اوضاع آسیای مرکزی با افزایش نفوذ چین منجر شود که از این موضوع «مسکو» خوشنود نخواهد شد و خواستار حفظ استانداردهای روسی در تمام کشورهای شوروی سابق برای جلوگیری از مشکلات در حوزه حملونقل است.
نکته دیگر اینکه این راهآهن استانهای شمالی افغانستان که اغلب تحت کنترل طالبان هستند را طی میکند و این عامل باعث نگرانی کارشناسان اقتصادی و سیاسی میباشد.
همچنین این راهآهن از مناطق کوهستانی میگذرد و این به معنای افزایش مشکلات فنی و هزینههای ساخت است، همین بس که فقط در تاجیکستان باید چندین تونل و 47 پل ساخته شود ضمن اینکه هزینه خرید واگنها و لکوموتیوهای جدید هم بالا خواهد بود.
در نتیجه با توجه به فعالیت راهآهن چین-اروپا که در حال حاضر از قزاقستان و روسیه میگذرد و با وجود اختلاف بین استانداردهای راهآهن در کشورهای مختلف، تعویض واگنها و لکوموتیوها در مرزهای چین و ایران ارزنتر از ساخت راهآهن جدید با هزینه چندین میلیارد دلاری به نظر میآید.
تلگرام 09158919412